
Polski eksport do Ukrainy rośnie. Wojna zmienia handel

Polski eksport do Ukrainy osiągnął w okresie od stycznia do września 2026 roku wartość około 47 mld zł. To o 16,1% więcej niż w analogicznym okresie poprzedniego roku. Według najnowszych danych Głównego Urzędu Statystycznego (GUS), opublikowanych 13 listopada, Ukraina zajmuje siódme miejsce wśród największych odbiorców polskich towarów.
Sprzedaż na ukraiński rynek rośnie ponad dwukrotnie szybciej niż polski eksport ogółem, który w tym samym okresie zwiększył się o 7,6%. Za wzrostem stoją zarówno rozwijające się relacje gospodarcze, jak i potrzeby kraju broniącego się przed rosyjską agresją. Ukraina sprowadza paliwa, pojazdy, maszyny, elektronikę, sprzęt wojskowy oraz artykuły codziennego użytku.
Polska sprzedaje Ukrainie znacznie więcej, niż od niej kupuje
Skalę zmian pokazują dane za pierwsze osiem miesięcy 2026 roku. Polska wyeksportowała wówczas do Ukrainy towary o wartości około 41 mld zł, a sprowadziła z niej produkty za około 12,5 mld zł. Nadwyżka handlowa po polskiej stronie wyniosła 28,5 mld zł, czyli o 27% więcej niż rok wcześniej.
W ciągu dziesięciu lat wartość polskiego eksportu na Ukrainę wzrosła niemal pięciokrotnie. Od stycznia do sierpnia 2016 roku wynosiła 8,9 mld zł, podczas gdy w analogicznym okresie 2026 roku osiągnęła już 41 mld zł. Wzrost rozpoczął się przed pełnoskalową rosyjską inwazją, jednak wojna wyraźnie zmieniła strukturę ukraińskiego zapotrzebowania.
Ukraina odpowiada obecnie za około 3,8% polskiego eksportu. Dla wielu przedsiębiorstw jest ważnym rynkiem zbytu, choć warunki prowadzenia działalności pozostają trudne ze względu na działania wojenne, zagrożenia dla infrastruktury i problemy logistyczne.
Od paliw i dronów po sery i czekoladę
Jedną z najważniejszych kategorii towarów dostarczanych Ukrainie są paliwa. Przed 2022 rokiem kraj dysponował własnymi możliwościami przerobu ropy naftowej, w tym dużą rafinerią w Krzemieńczuku. Rosyjskie ataki poważnie uszkodziły zakład, ograniczając krajową produkcję paliw i zwiększając zależność od importu.
Według analiz Ośrodka Studiów Wschodnich (OSW) w 2025 roku Ukraina sprowadziła łącznie 8,2 mln ton benzyny i oleju napędowego. Produkty rafinerii koncernu Orlen w Polsce i na Litwie stanowiły 28,2% tego importu. Ważną część dostaw tworzą również samochody, ciężarówki, maszyny i urządzenia elektryczne.
Rosnące potrzeby obronne Ukrainy przekładają się na zakupy uzbrojenia, amunicji, bezzałogowców i komponentów elektronicznych. Wzrost sprzedaży tych produktów nie jest jednak zwykłym efektem rosnącej konsumpcji. Wynika przede wszystkim z konieczności prowadzenia obrony przed rosyjską inwazją.
Handel nie ogranicza się do towarów strategicznych. Według danych polskiego Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi wartość eksportu produktów rolno-spożywczych do Ukrainy wyniosła w 2025 roku około 1,18 mld euro, o 23% więcej niż rok wcześniej. Na ukraiński rynek trafiają między innymi sery, czekolada, gotowe artykuły spożywcze i pasze.
Polska również sprowadza z Ukrainy znaczne ilości produktów rolnych i surowców wykorzystywanych w przetwórstwie, w tym oleje roślinne oraz produkty pochodzące z upraw rolnych. Wymiana w sektorze rolno-spożywczym ma własną specyfikę i nie odzwierciedla wprost ogólnego bilansu handlowego między obydwoma państwami.
Ukraiński eksport nadal odczuwa skutki wojny
Podczas gdy Polska zwiększa sprzedaż na ukraiński rynek, eksport Ukrainy do Polski pozostaje znacznie niższy niż w pierwszym roku pełnoskalowej wojny. W 2022 roku jego wartość wynosiła około 28,1 mld zł, a w 2025 roku spadła do 19,7 mld zł, czyli o około 30%.
Jednym z głównych czynników ograniczających ukraiński eksport pozostaje rosyjska agresja. Zniszczenia zakładów przemysłowych, utrata części terenów produkcyjnych, ataki na energetykę oraz ograniczenia transportowe utrudniają działalność ukraińskim przedsiębiorstwom. Na wyniki handlu wpływają również zmiany cen, kierunków sprzedaży i warunków dostępu do zagranicznych rynków.
Według OSW wartość całego ukraińskiego eksportu towarowego w 2025 roku wyniosła około 40,5 mld dolarów. To o 40% mniej niż w 2021 roku. Jednocześnie import Ukrainy wzrósł do około 85 mld dolarów, przekraczając poziom sprzed pełnoskalowej inwazji.
Nie oznacza to jednak, że ukraińska gospodarka przestała produkować i sprzedawać towary za granicę. Nadal eksportuje żywność, produkty metalurgiczne i inne wyroby. Funkcjonują również porty czarnomorskie, mimo powtarzających się rosyjskich ataków. Odbudowa możliwości produkcyjnych i eksportowych pozostaje jednak poważnym wyzwaniem.
Jakie znaczenie ma handel z Ukrainą dla Lubelszczyzny?
Województwo lubelskie jest ważnym obszarem tranzytowym w polsko-ukraińskiej wymianie towarowej. Przez przejścia graniczne Dorohusk–Jagodzin i Hrebenne–Rawa Ruska odbywa się odprawa ciężkiego transportu towarowego. Są to jedne z tras łączących polską infrastrukturę drogową z ukraińskimi odbiorcami.
Dla przedsiębiorców z Lublina i regionu handel z Ukrainą może oznaczać zamówienia na transport, magazynowanie, obsługę logistyczną oraz dostawy towarów. Nie ma jednak podstaw, by na podstawie ogólnopolskich danych określać, jaka część wzrostu eksportu przypada bezpośrednio na firmy z województwa lubelskiego.
Rosnąca wartość wymiany handlowej nie mówi wszystkiego o kondycji obu gospodarek. Statystyki GUS przedstawiają wartość eksportu w cenach bieżących, dlatego wzrost wyrażony w złotych nie musi oznaczać identycznego zwiększenia ilości sprzedanych produktów. Istotne jest także rozróżnienie między zwykłym popytem konsumpcyjnym a importem wynikającym z wojennych zniszczeń i potrzeb obronnych Ukrainy.
Szczegółowe dane dotyczące polskiego handlu zagranicznego dostępne są w raporcie Głównego Urzędu Statystycznego za styczeń–wrzesień 2026 roku. Przyczyny zmian w ukraińskiej gospodarce opisuje również analiza Ośrodka Studiów Wschodnich.
Komentarze